RADIO ZACHÓD
30 stycznia w Gorzowie Wielkopolskim zostanie uczczony Dzień Pamięci i Pojednania – miejskie święto, które od 30 lat symbolizuje rozwój przyjaźni między dawnymi mieszkańcami Landsberga nad Wartą (obecnie Gorzów) i współczesnymi gorzowianami – poinformował w piątek (10 stycznia) Urząd Miasta Gorzowa Wlkp.
Dzień Pamięci i Pojednania to wspólna inicjatywa władz samorządowych Gorzowa Wlkp. i mieszkańców dawnego Landsberga nad Wartą, która – jak wskazują urzędnicy – wpływa na zachowanie dziedzictwa kulturowego i pamięci o historii, buduje porozumienie i wzajemny szacunek między narodami.
– Minione 30 lat oprócz cyklicznie powtarzanych oficjalnych uroczystości to również szereg wydarzeń kulturalnych, nawiązujących tematycznie do wzajemnego przenikania historii polskiej i niemieckiej
– napisano w komunikacie.
Tradycyjnie 30 stycznia obchody Dnia Pamięci i Pojednania rozpocznie złożenie kwiatów przez delegacje polskie i niemieckie przy kamieniu pamiątkowym w parku Kopernika, na cmentarzu wojennym oraz przy ossarium na cmentarzu komunalnym.
Następnie w południe władze miasta, zaproszeni goście i mieszkańcy spotkają się na placu Grunwaldzkim, gdzie zgromadzeni uderzą w Dzwon Pokoju – symbol pojednania między dawnymi a obecnymi mieszkańcami miasta. Na placu zostanie także otwarta wystawa plenerowa „Szlakiem Wspomnień – XXX Dzień Pamięci i Pojednania”. Zwieńczeniem obchodów będzie koncert symfoniczny w Filharmonii Gorzowskiej.
Tegoroczne, jubileuszowe obchody poprzedzają specjalnie przygotowane wydarzenia towarzyszące: warsztaty dla młodzieży dotyczące losów dóbr kultury na ziemiach zachodnich w czasie II wojny światowej i w pierwszych latach po jej zakończeniu, koncert muzyki jazzowej oraz prelekcja historyczna dotyczącą spotkań polsko-niemieckich.
Pierwsze obchody Dnia Pamięci i Pojednania odbyły się 30 stycznia 1995 r. Dwa lata wcześniej odsłonięto na terenie dawnego niemieckiego cmentarza ewangelickiego kamień pamiątkowy, upamiętniający przedwojennych mieszkańców. Owocami współpracy władz Gorzowa z landsberczykami jest wiele innych przedsięwzięć.
W 2006 r. dawni mieszkańcy ufundowali Dzwon Pokoju, a w 2007 r. powstało ossarium na cmentarzu komunalnym. Trzy lata później w parku Kopernika zostało otwarte lapidarium z płytami nagrobnymi dawnego landsberskiego cmentarza.
Inne wspólne przedsięwzięcia landsberczyków i miasta to m.in. rekonstrukcja stojącej na Starym Rynku Fontanny Pauckscha oraz ufundowanie popiersia Maxa Bahra, któremu Gorzów zawdzięcza Łaźnię Miejską.
Polska historia Landsbergu, nazwanego przez nowych mieszkańców Gorzowem Wielkopolskim, ma początek 30 stycznia 1945 r. Tego dnia miasto opuścili Niemcy, a wkroczyli do niego żołnierze Armii Czerwonej. Choć nie doszło do bitwy, miasto zostało częściowo zniszczone. Wycofujący się garnizon niemiecki wysadził oba mosty na Warcie, a czerwonoarmiści spalili Stare Miasto.
